BR1_20161208_010

gezondheidskrant201603

nummer 10 3 - december 2016 www.sjgweert.nl nummer 3 - december 2016 11 Gezondheidskrant SJG Weert SJG Weert levert of regelt het: de beste zorg bij kanker pen. “Bij zeldzamere, complexe tumoren aan bijvoorbeeld de maag, slokdarm, alvleesklier en longen regelen we voor de patiënt de beste zorg in het Catharina Ziekenhuis Eindhoven of - bij leverkanker - het Academisch Ziekenhuis Maastricht”, vertelt chirurg Jeroen van Essen van SJG Weert. Om snel de juiste diagnose te kunnen stellen, werken de artsen in Weert intensief samen met gespecialiseerde collega’s van ziekenhuizen in de regio. Per tumorsoort en per patiënt bespreken ze wekelijks welke behandeling het meest effectief is. Na de ingreep komt de patiënt voor eventuele aanvullende behandelingen zoals chemo- of hormoontherapie en de periodieke controles weer terug naar Weert. De mens centraal Bij de behandeling van kanker kijken de specialisten meer dan ooit naar de mens achter de patiënt. Naar wat het beste is voor de persoon en hoever diegene wil gaan in de behandeling. “We kijken heel goed wie er voor ons zit. Bij een oude, kwetsbare mevrouw die met meerdere kwalen kampt, vragen we ons bijvoorbeeld serieus af of zij een grote operatie wel aankan. Vroeger bepaalde de dokter nog vaak wat er gebeurde, tegenwoordig stellen we samen het behandelplan op. We proberen patiënten en hun familie zo goed mogelijk voor te lichten zodat ze zelf de juiste keuze kunnen maken. Een operatie, chemo, bestralen of hormoontherapie: de een grijpt alle behandelmogelijkheden aan en neemt de mogelijke bijwerkingen op de koop toe, een ander kiest heel bewust voor een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven”, vertelt internist-oncoloog Natascha Peters die met haar SJG Weert-collega Peter den Haan veel patiënten met borst- en darmkanker Evert van Limbergen, radiotherapeut. www.facebook.com/sjgweert www.twitter.com/ @SJGWeert Onderzoek, diagnose, behandeling en nazorg: alles is geregeld en vastgelegd Snel de beste zorg bij prostaatkanker Jaarlijks krijgen honderden mensen in SJG Weert de diagnose kanker. Zij worden omringd met alle professionele zorg en aandacht die nodig is om deze ziekte te overwinnen. Voor de behandeling geldt: wat we in Weert zelf goed kunnen, doen we zelf. Wat elders moet, regelen we met gespecialiseerde centra om ons heen waarbij de patiënt vervolgens gewoon in zijn vertrouwde SJG Weert onder controle blijft. Radiotherapie in Maastro Clinic: om kanker te genezen of de symptomen te bestrijden Wanneer je als man de diagnose prostaatkanker krijgt, wil je maar één ding. De beste behandeling, het liefst zo snel mogelijk. Daarbij is het fijn als een professional van het ziekenhuis je bij de hand neemt en wegwijs maakt in de medische molen. SJG Weert heeft de zorg en begeleiding rond prostaatkanker helemaal op de patiënt afgestemd. En dankzij een intensieve samenwerking met gespecialiseerde behandelcentra in de regio is de hoogste kwaliteit van zorg gegarandeerd. Jaarlijks krijgen ongeveer 9.000 mannen in ons land te horen dat ze prostaatkanker hebben. Voor de meesten komt deze diagnose totaal onverwacht omdat ze nergens last van hebben. Ze komen bij de uroloog omdat het bloed een te hoog PSA (Prostaat Specifiek Antigeen) laat zien of de huisarts rectaal een verdikking heeft gevoeld. Vaak ontstaat de verdenking min of meer bij toeval; bij een periodieke bloedcontrole of tijdens het onderzoek naar andere urinewegklachten. Spin in het web SJG Weert realiseert zich maar al te goed hoe emotioneel en onzeker deze periode voor patiënten is en laat daarom niets aan het toeval over. Om de juiste diagnose te kunnen stellen, zijn diverse onderzoeken nodig zoals het meten van de PSA-waarde en rectaal onderzoek door de uroloog. En een echo van de prostaat, waarbij zo nodig kleine stukjes weefsel (biopten) worden weggenomen voor onderzoek door de patholoog. “Voelen, kijken, prikken”, zo typeert uroloog Jacob Brandenburg deze onderzoeken die samen tot de diagnose leiden. Om de precieze locatie van de tumor en eventuele uitzaaiingen te kunnen vaststellen, volgt vaak nog een MRI en een botscan (in Roermond). Alles bij elkaar dus een heel traject vol afspraken. Om de patiënt daar zo goed mogelijk doorheen te loodsen, heeft het ziekenhuis een vast aanspreekpunt. De casemanager uro-oncologie. Paulina Scheepers is deze spin in het web die het zorgproces voor de patiënt en zijn behandelaars bewaakt en coördineert. “Tijdens een slechtnieuwsgesprek gaat er in de emotie heel veel informatie aan patiënten voorbij. Daarom komen ze een week later, als het nieuws is bezonken en de informatiefolders zijn gelezen, bij mij. Ik neem dan alle tijd om te luisteren en vragen te beantwoorden. Ik leg uit wat er gaat gebeuren, geef advies en zie er op toe dat alle zorgverleners doen wat ze in het traject moeten doen en dat de patiënt niet onnodig lang hoeft te wachten”, vertelt de casemanager. Elke stap is vastgelegd Om de beste zorg te kunnen bieden, zijn alle stappen - van de eerste verwijzing door de huisarts tot en met de controles na de behandeling - nauwkeurig vastgelegd. In dit zorgpad staat bijvoorbeeld precies beschreven welke specialisten van SJG Weert bij de behandeling betrokken zijn en wat hun verantwoordelijkheid is. Ook is vastgelegd dat elke nieuwe patiënt bij wie prostaatkanker is vastgesteld op donderdagavond multidisciplinair wordt besproken. Via een videoverbinding bekijken prostaatspecialisten van gerenommeerde centra in deze regio dan per patiënt wat de beste behandeling is. Zij geven de richting aan, de patiënt neemt uiteindelijk zelf het besluit. Uroloog Mike Landman: “Afhankelijk van de aard en het stadium van prostaatkanker zijn er ruwweg drie mogelijkheden. Bij beginnende, lokale en niet-agressieve tumoren in de prostaat is een behandeling niet altijd nodig. Er kan ook worden gekozen om af te wachten, waarbij we de patiënt natuurlijk onder intensieve controle houden. Bij een hoger risico op prostaatkanker zijn er twee mogelijkheden: een chirurgische ingreep waarbij de prostaat verwijderd wordt of radiotherapie waarbij de tumor in- of uitwendig bestraald wordt. Voor het verwijderen van de prostaat gaat de patiënt naar Máxima Medisch Centrum, voor radiotherapie (eventueel ondersteund met hormoontherapie en/of chemo) naar Maastro Clinic in Maastricht of het Catharina Ziekenhuis Eind-hoven. Beide behandelingen zijn veilig en effectief, maar wel totaal verschillend als het om mogelijke complicaties gaat.” SJG Weert houdt de regie In overleg met de uroloog en de casemanager uro-oncologie kan de patiënt rustig bepalen welke behandeling het beste bij hem past. “Wij regelen het hele traject en na de behandeling komt de patiënt voor de controles weer gewoon bij ons terug. Ook die belofte staat in het zorgpad zwart-opwit op papier. In alle emoties en onzekerheden die met kanker gepaard gaan, moet de patiënt kunnen rekenen op de beste zorg en begeleiding en zo kort mogelijke wachttijden. Dat is precies waar we voor staan.” Vanuit ziekenhuizen in heel Limburg, zo ook vanuit SJG Weert, komen jaarlijks enkele duizenden mensen met kanker voor radiotherapie naar MAASTRO Clinic in Maastricht of Venlo. De behandeling bestaat meestal uit meerdere bestralingen die tot doel hebben om de tumor te vernietigen of de symptomen ervan te bestrijden. Net zoals bij een operatie wordt bij bestraling de tumor lokaal behandeld. “Zeker wanneer een chirurgische ingreep niet mogelijk of vanwege de schadelijke gevolgen niet verstandig is, proberen we de kankercellen via bestraling uit te roeien. Bij een tumor in het strottenhoofd kan dat bijvoorbeeld een goede oplossing zijn”, vertelt radiotherapeut Evert van Limbergen die gespecialiseerd is in het bestralen van urologische en gynaecologische kankers en symptoombestrijding. Een operatie en bestraling worden vaak samen ingezet in de lokale behandeling van kanker. In dit geval kan de bestraling vóór of ná de operatie worden toegediend. De radiotherapeut geeft een voorbeeld: “Door op voorhand te bestralen, verkleinen we de tumor zodat de chirurg deze beter kan verwijderen. We doen dat bijvoorbeeld regelmatig bij grote tumoren in de endeldarm. Op deze manier vergroten we het succes van de operatie. Maar het kan ook omgekeerd, bijvoorbeeld na een borstsparende operatie. Zodra de tumor is weggehaald, bestralen we de snijranden en de rest van de borst om te voorkomen dat de kanker terugkeert. Ook wanneer de chirurg de tumor niet volledig heeft kunnen verwijderen, kan bestralen na de ingreep een goede oplossing zijn. Daarbij kunnen we via bestraling ook lokale klachten die door de tumor worden veroorzaakt, efficiënt bestrijden. Denk hierbij aan pijn door uitzaaiingen in het bot. Waar chemo de cellen in het hele lichaam aanpakt, wordt radiotherapie alleen lokaal ingezet, op de plek waar de tumor zit. De mens kan immers geen hoge dosis straling op het hele lichaam verdragen.” De keuze voor bestralen eventueel in combinatie met andere behandelmethoden wordt altijd besproken binnen het wekelijks Multidisciplinair overleg Oncologie (MDO) in SJG Weert waaraan ook een radiotherapeut deelneemt. ziet. Chemotherapie Een tumor die maar op één plek zit, kan door de chirurg meestal worden verwijderd. Afhankelijk van het risico op uitzaaiingen en een mogelijke terugkeer van de kanker krijgt de behandeling vaak een vervolg met aanvullende chemotherapie in Weert en/of een serie bestralingen in Maastro Clinic in Maastricht (zie verderop op deze pagina). Natascha Peters licht toe: “Bij borstkanker beginnen we steeds vaker al vóór de operatie met chemo. We proberen de tumor dan zodanig te laten slinken dat de borst bij een ingreep gespaard kan blijven. Bij sommige patiënten starten we na de operatie met chemo-, hormoon- en/of immunotherapie. Dit doen we dan uit voorzorg, om de kans op uitzaaiingen zo klein mogelijk te houden. En wanneer er uitzaaiingen zijn, zetten we vaak chemo in om het proces te remmen. Bij hormoongevoelige borstkanker werkt hormoontherapie juist weer heel effectief en kan de patiënt vaak jarenlang een volwaardig leven leiden. Bij lymflierkanker heeft een operatie geen zin en kunnen we veel mensen zelfs genezen met chemo. Daarnaast wordt dit medicijn ook ingezet om het effect van bestralingstherapie te versterken, bijvoorbeeld bij mensen met kanker aan de endeldarm. Om maar aan te geven hoe complex de oncologische zorg is. Elke vorm van kanker is anders en elke patiënt is anders. Een behandeling is meer dan ooit maatwerk.” Chirurg Jeroen van Essen vult aan: “Per tumorsoort en per patiënt zoeken we naar de beste en meest patiëntvriendelijke behandeling. Dat betekent dat we alleen opereren wanneer de overige behandelalternatieven minder kansrijk zijn.” Vast aanspreekpunt Zoals gezegd: in het hele zorgtraject staat de patiënt centraal. Daarom heeft het Weerter ziekenhuis voor verschillende tumorsoorten een casemanager in huis. Een vast aanspreekpunt die de zorg voor de patiënt van A tot Z coördineert, alle afspraken op elkaar afstemt en rust en overzicht creëert. “In alle emotie die kanker met zich meebrengt ervaren mensen dat als bijzonder prettig”, zo besluit Jeroen van Essen. "Bij de behandeling van kanker kijken we meer dan ooit naar de mens achter de patiënt" aldus chirurg Jeroen van Essen en internist oncoloog Natascha Peters. De urologen Mike Landman (links) en Jacob Brandenburg: "Patiënten nemen wij bij de hand om hun wegwijs te maken in de medische molen". Om elke vorm van kanker optimaal te kunnen behandelen, is samenwerking met gerenommeerde behandelcentra een must. Ziektebeelden worden steeds complexer en de medische kennis en behandelmogelijkheden hebben zo’n vlucht genomen dat een streekziekenhuis als SJG Weert nooit alles in haar eentje kan blijven doen. Het verzorgingsgebied (lees: het aantal patiënten) is ook te klein om voor alle tumorsoorten zelf gespecialiseerde zorg in huis te hebben. Keuzes Het Weerter ziekenhuis heeft daarom duidelijke keuzes gemaakt en zich toegelegd op de chirurgische behandeling van borsten darmkanker en melanomen (kwaadaardige moedervlekken. Zeg maar de veel voorkomende, minder complexe ingre- Naast samenwerking met Maastro Clinic werkt SJG Weert op het gebied van radiotherapie ook samen met het bestralingscentrum van het Catharina ziekenhuis Eindhoven.


gezondheidskrant201603
To see the actual publication please follow the link above